Առաջիկայում մենք կընդունենք «Կառավարության առաջնահերթությունների ուղղությամբ կատարողականի գնահատման և խրախուսման պիլոտային ծրագիրը», որի նպատակը արդյունքի հիման վրա վարձատրության ինդեքսավորման համակարգը փորձարկելն է։ Կարեն Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրում տեղի ունեցած ՀՀ պետական մարմինների ներկայացուցիչների առաջին համաժողովին «Պետության հարատևության բանաձևը» ելույթում նշել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։
«Այս ծրագրի կարևոր առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ մենք հավելյալ վարձատրության որոշակի հատվածը պետական աշխատողի կրթության բարելավմանն ուղղելու մեխանիզմներ կստեղծենք, ինչն անխուսափելիորեն կբարձրացնի պետական մարմինների աշխատանքի որակը։
.jpg)
Հանրային կառավարման բարեփոխումների շրջանակներում մենք հետևողականորեն աշխատելու ենք պետական մարմիններում ներառական, մրցունակ, գերազանցությունը խթանող աշխատանքային միջավայր ստեղծելու ուղղությամբ, և վերը նշված համակարգի ներդրումը հենց այս նպատակն ունի։
Ասեմ նաև, որ հպարտությամբ եմ արձանագրում, որ մեր իրականացրած բարեփոխումների արդյունքում այսօր Հայաստանում ուսուցիչը, որը նույնպես պետական մարմնի աշխատող է, կարող է ստանալ 700 հազար դրամ վարձատրություն, շարքային զինվորը, որը նույնպես պետական մարմնի աշխատող է, կարող է ստանալ 700 հազար դրամ վարձատրություն։
Իմ այս արձանագրմանն ի պատասխան կան հերքում տարածող ուսուցիչներ, ովքեր ասում են՝ ճիշտ չէ, ես ուսուցիչ եմ և ստանում եմ 75 հազար դրամ վարձատրություն։ Բայց սա այլոց շարքում էլի նույն օրակարգին է վերաբերում՝ կրթական օրակարգին, նաև կամավոր ատեստավորում չանցնելու հետևանք է։ Մենք, ուշադրություն դարձրեք, չենք ասում բոլոր ուսուցիչները ստանում են 700 հազար դրամ վարձատրություն, մենք ասում ենք ուսուցիչը կարող է ստանալ 700 հազար դրամ վարձատրություն և ասում ենք այն պատճառով, որ այսօր Հայաստանում կան նման ուսուցիչներ։
Մեր նմանատիպ խոսույթի և քաղաքականության նպատակը հենց անձնական մոտիվացիաների ճիշտ համակարգ ներդնելն է, որպեսզի ուսուցիչը, զինվորականը, պետական մարմինների աշխատողն ինքն իր կատարելագործմամբ, կրթության ու պրոֆեսիոնալիզմի ավելի բարձր մակարդակի հասնելու գործուն մոտիվացիաներ ունենա։
Ոմանք փորձում են կրթության վրա մեր այսչափ կենտրոնացած լինելու մեջ նեգատիվ ենթատեքստեր փնտրել՝ փորձելով ներկայացնել, թե մենք մեր երկրի մարդկանց համարում ենք անկիրթ։ Ինչպես ցանկացած երկրում, այնպես էլ մեր երկրում, անկրթություն, իհարկե, կա։
Բայց ինչպես ցանկացած երկրում, այնպես էլ մեր երկրում կան բազմաթիվ, տասնյակ հազարավոր, հարյուր հազարավոր կրթված մարդիկ, բայց չկա որևէ մեկը, չկա գոնե մի հոգի, ով գիտի ամեն ինչ։
Չկա այդպիսի թեկուզ մեկ անհատ, որ գիտի ամեն ինչ և, հետևաբար, ցանկացած ոք ինչ-որ բան իմանալու տեղ ունի, պարզապես պետք է դա անելու մոտիվացիա ստեղծել հնարավորինս շատ մարդու համար։ Եվ սա Կառավարության պատասխանատվությունն է:
Այս համատեքստում, կարևոր եմ համարում վերադառնալ «Մարդը բարձրագույն արժեք է» արտահայտությանը։ Ո՞րն է այս արտահայտության միջին վիճակագրական հայաստանյան ընկալումը։
Միջին վիճակագրական կերպով այս արտահայտությունը Հայաստանի Հանրապետությունում ընկալվում է հետևյալ կերպ․ «Մարդը բարձրագույն արժեք է, և պետությունը պետք է հոգ տանի մարդու մասին»։ Սա ճիշտ է, և ինչպես արդեն ասացի, սրա հետ կապված որևէ առարկություն չկա և չի կարող լինել։
Բայց եթե մարդը բարձրագույն արժեք է պետության համար, արդեն ասացի, որ այդպես է, այդ նույն մարդը պետք է բարձրագույն արժեք լինի հենց իր՝ այդ նույն մարդու համար։ Եթե պետությունը պետք է հոգ տանի մարդու համար, այդ նույն մարդն էլ պետք է հոգ տանի ինքն իր համար։
.jpg)
Հակառակ դեպքում դժվար է պատկերացնել, թե պետությունն ինչպե՞ս պետք է հոգ տանի մարդու մասին, եթե մարդը հրաժարվում է ինքն իր մասին հոգ տանելուն ուղղված ջանք գործադրել, սկսած՝ առողջ և ակտիվ ապրելակերպի նկատմամբ իր վերաբերմունքից, օրենքի հետ իր հարաբերություններից, հարևանների և միջավայրի հետ իր հարաբերություններից, և ի վերջո, իր կրթությամբ զբաղվելու հրամայականից։
Ընդունում եմ նաև, որ սա մի գիտակցություն է, որով մենք մեզ պետք է դաստիարակենք մանկապարտեզից, դպրոցից, ահա թե ինչու է «300 դպրոց 500 մանկապարտեզի» մեր ծրագիրն ամենածրագիր։ Բայց մենք՝ չափահասներս, չենք կարող ետ գնալ և սկսել մեր իսկ կառուցած մանկապարտեզներում մեր մտածողության դաստիարակությունից։
Հետևաբար, մենք այսօ՛ր պետք է այս գիտակցությունը մեզ սերմանենք, որպեսզի կարողանանք սերմանել մեր երեխաներին։ Եվ այս անելիքն առաջին հերթին վերաբերում է պետական մարմինների աշխատողներին, որովհետև նրանք այսպես թե այնպես օրինակ են մեր երեխաների, ու ոչ միայն երեխաների, համար։
Ուզում եմ ընդգծել, որ պետությունը, պետականությունը, քաղաքացիությունը նույնպես կրթական թեմաներ են, և ես վստահ չեմ, որ մենք մեր կրթական ծրագրերում և պրակտիկայում այս թեմաների ուսուցանման ճանապարհին հասել ենք անհրաժեշտ մակարդակի։ Մեր կրթական համակարգը մեր աշակերտների և ուսանողների հայացքը պետք է կենտրոնացնի Հայաստանի Հանրապետության, նրա լեգիտիմության, պետական շահերի հիման վրա ինքնիշխանության և անկախության ուժեղացման օրակարգի վրա։
Այս օրակարգն ընդհանրապես պետք է դառնա հանրային համերաշխության և միասնության հիմք, որի մասին այդքան երկար ու այդքան անարդյունք խոսում ենք Հայաստանի Հանրապետությունում։
Ինչո՞ւ Հայաստանի Հանրապետությունում այդպես էլ չի հաջողվում ձևավորել հանրային համերաշխություն և միասնություն։ Որովհետև մեզանում չի ընկալված այն իրողությունը, որ հանրային համերաշխությունն ու միասնությունն ապահովելու համար, նույնպես պայմանականորեն ասած, աէրոդինամիկա է հարկավոր։ Պետության երկարաժամկետ տեսլականի վերաբերյալ հակադիր և մեկը մյուսին բացառող կարծիքները չեն կարող հանրային համերաշխության հիմք դառնալ։ Հանրային համերաշխություն կարող է ձևավորվել այն պարագայում, երբ պետության երկարաժամկետ տեսլականի շուրջ կա ընդհանրական պատկերացում, իսկ բանավեճը տեղի է ունենում այդ ռազմավարության իրականացման ճանապարհների ու մեթոդների կամ այդ մեթոդների առավել արդյունավետ կիրառման մասին։
Եվ մենք պետությունը, նրա բացարձակ արժեք լինելը, նրա հարատևության օրակարգը լեգիտիմության ու կրթության հիման վրա, մարդու բացարձակ արժեք լինելու գործնական իմաստները պետք է դարձնենք մեր հանրային համերաշխության հիմքն ու հենարանը։
Հայաստանի Հանրապետության մեծարգո՛ նախագահ,
Ազգային ժողովի մեծարգո՛ նախագահ,
Սահմանադրական դատարանի մեծարգո՛ նախագահ,
օրենսդիր, գործադիր իշխանությունների, դատական, իրավապահ համակարգերի, տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման, անկախ և ինքնավար մարմինների, հատուկ ծառայությունների հարգելի՛ ներկայացուցիչներ, հարգելի՛ զինծառայողներ, ոստիկաններ, փրկարարներ, կրթական, մշակութային, առողջապահական հաստատությունների հարգելի՛ աշխատողներ, սիրելի՛ ուսանողներ և աշակերտներ, սիրելի՛ ժողովուրդ,
Արդեն ընդգծեցի, որ Պետական մարմինների այս առաջին համաժողովն աննախադեպ է մեր իրականության մեջ։ Բայց պետք է նաև պատասխանել հարցին, իսկ ինչո՞ւ է այն տեղի ունենում հիմա։
Անկախությունից ի վեր Հայաստանի Հանրապետությունն ապրել է գոյաբանական ճգնաժամի պայմաններում։ 2020 թվականի սեպտեմբեր–նոյեմբերին քովիդի համավարակի և պատերազմի պայմաններում այդ ճգնաժամը հասավ իր գագաթնակետին՝ մեր պետությունը դնելով անկախության, ինքնիշխանության, ինքնության ու լինելիության եզրին։
Բայց այսօր մենք ոչ միայն հաղթահարել ենք ճգնաժամը, այլև ինքներս մեզ և մեր պետությունը դուրս ենք բերել փակուղուց՝ նրա առաջ անկախության, ինքնիշխանության, անվտանգության ու բարեկեցության աննախադեպ հեռանկարներ բացելով։
Դա տեղի է ունեցել նախևառաջ մեր նահատակների զոհողությունների շնորհիվ, և ես նրանց առջև ծնկի գալու և նրանց ընտանիքների առաջ խոնարհվելու որևէ առիթ բաց չեմ թողել։
Գոյաբանական ճգնաժամի հաղթահարումը տեղի է ունեցել նաև մեր ժողովրդի պետականակենտրոն բնազդի շնորհիվ, ինչի համար բազմիցս մեր ժողովրդին շնորհակալություն հայտնելու առիթներ եմ ունեցել։
Բայց ճգնաժամի հաղթահարումը տեղի է ունեցել նաև մեր պետական մարմինների անսասանության շնորհիվ։
.jpg)
Անորոշության և կասկածների միջավայրում պետությունը կարող էր փլուզվել ներսից, բայց Հայաստանի Հանրապետության պետական մարմիններն անսասան մնացին՝ դառնալով այն անկյունաքարերից մեկը, որի վրա դժվարին պահին հենվեցին Հայաստանի Հանրապետությունը և նրա ժողովուրդը, և ես ցանկանում եմ դրա համար շնորհակալություն հայտնել Հայաստանի Հանրապետության պետական մարմինների բոլոր աշխատողներին, այսինքն՝ ձեզ բոլորին:
Ահա այս ջանքերի շնորհիվ մենք հասել ենք մի կետի, որ կարող ենք ասել Հայաստանը ներկայումս ապրում է իր վերջին 500 տարվա պատմության ամենահեռանկարային շրջանը․ առաջիկա 500 տարում Հայաստանի Հանրապետության լինելիությունն ապահովելն իրատեսական և կիրառական է, քան երբևէ, և այս պատմական հնարավորությունն իրացնելու համար անհրաժեշտ է առաջնորդվել վերը ձևակերպված հետևյալ հիմնադրույթներով․
Առաջին․ Պետությունը հայ ժողովրդի բարձրագույն ձեռքբերումն է, նրա բարձրագույն արժեքը և գերագույն նպատակը։
Երկրորդ․ Պետության գոյության գերագույն նպատակն իր միջազգայնորեն ճանաչված ինքնիշխան տարածքում իր քաղաքացիների անվտանգությունը, ազատությունը, բարեկեցությունը, կամ մեկ բառով ասած՝ երջանկությունն ապահովելն է։
Երրորդ․ Այս նպատակին հասնելու համար պետությունը պետք է ուժեղացնի մարդուն, ով իր հերթին պետք է ուժեղացնի պետությանը։
Չորրորդ․ Այս խնդիրը լուծելու համար ինստիտուտները քաղաքականություններ մշակելիս պետք է առաջնորդվեն բացառապես պետական շահով, որն է տնտեսական զարգացումը։
Հինգերորդ․ Պետությունն իր արտաքին և ներքին բոլոր հարաբերություններում պետք է հենվի լեգիտիմության սկզբունքի վրա։
Այս հինգ պարզ հիմնադրույթների կիրառումը, հարգելի՛ ներկաներ, և մեր բոլոր ոլորտների բոլոր քաղաքականությունների ու որոշումների բխեցումն այս հիմնադրույթներից ապահովելու է մեր պետականության ոչ միայն գոյությունը, այլև զարգացումն առաջիկա հարյուրամյակներում։
Սա ոչ միայն մի խնդիր է, որի լուծման բանաձևը մենք երբեք չենք ունեցել, այլև մի նպատակ է, որ մեզանում երբեք ձևակերպված չի եղել։ Ահա, թե ինչու է ժամանակը, որում մենք ապրում ենք՝ պատմական, ահա, թե ինչու է առաքելությունը, որը մեր առջև է՝ պատմական։
Ահա թե ինչու են մեր ձեռքբերումները, որին հասել ենք՝ անցնելով դժոխքի միջով, դարակազմիկ և այդ ձեռքբերումները պաշտպանության կարիք ունեն։
Հայաստանի Հանրապետությունն այսօր պետություն է՝ քան երբևէ, անկախ է՝ քան երբևէ, ինքնիշխան է՝ քան երբևէ, և մեր պետությունը մեր անվտանգության, ազատության ու բարեկեցության, այսինքն՝ երջանկության գործիք դարձնելու մեր նպատակին մոտ ենք՝ քան երբևէ։
Այս նպատակն իրագործելու և այդ վիճակն առաջիկա հարյուրամյակներում ոչ միայն պահպանելու, այլև զարգացնելու այնպիսի հնարավորություն ունենք, որ չենք ունեցել երբևէ։ Այս հնարավորությունն է, որ պետք է գտնվի բոլորիս և նախևառաջ Հայաստանի Հանրապետության ժողովրդի և նրա պաշտոնյաների, այսինքն՝ պետական մարմինների պաշտպանության ներքո։ Եվ սա է այս համաժողովի առանցքային նպատակն ու ասելիքը։ Իմ կոչն ու խնդրանքն է բոլորիդ՝ վերցնել այս ասելիքը, խոսույթը և դարձնել ամենօրյա աշխատանքի հոգեբանություն և գիտակցություն։ Ամենօրյա աշխատանքի գաղափարախոսություն։
Փա՛ռք նահատակներին և կեցցե՛ Հայաստանի Հանրապետությունը»։
Հաջորդիվ վարչապետը պատասխանել է ներկաների հարցերին, որոնք վերաբերել են պետական կառավարման համակարգում թվայնացման գործընթացին, TRIPP նախագծին, կրթության ոլորտում բարեփոխումներին և այլ թեմաների։
Հանրապետության նախագահի և Կառավարության անդամների մասնակցությամբ տեղի է ունեցել նաև պանելային քննարկում։
Ելույթի սկիզբը՝ այստեղ։
