Ստրասբուրգում ավարտվեց ԵԽԽՎ-ի գարնանային նստաշրջանը: Քառօրյա ելույթներում օրակարգային էր հայ ռազմագերիների վերադարձի խնդիրը: Մոնիտորինգի կոմիտեի դռնփակ նիստում արձանագրվեց՝ հայ գերիները պետք է վերադարձվեն առանց նախապայմանի:
«Եռակողմ հայտարարության 8-րդ կետը հստակ սահմանում է բոլոր պահվող անձանց փոխանակումը՝ առանց տարբերակելու կարգավիճակը, որը կողմերից մեկը տվել է այդ մարդկանց։ Ընդունելով ՄԻԵԴ-ի կողմից մտավախությունները՝ Ադրբեջանի կողմից ենթադրաբար գերեվարած 188 հայերի վերաբերյալ, Կոմիտեն կոչ է անում Ադրբեջանին ապահովել, որ բոլոր հայ պատանդներն անհապաղ ազատ արձակվեն ու հանձնվեն Հայաստանի իշխանության խնամքին»:
Սա 4 օրվա ընթացքում այս հարցով ընդունված միակ հայտարարությունն էր՝ հիմնված երկու երկրի ներկայացուցիչների և անկախ փորձագետների, նաև Հայաստանի ու Ադրբեջանի հարցի համազեկուցողների հայտարարությունների վրա: Մոնիտորինգի կոմիտեն ընդգծում է նաև մշակութային ժառանգության պահպանման կարևորությունը:
Ոչ դռնփակ նիստերի 4-րդ օրն էլ քննարկվեց հայ ռազմագերիների վերադարձի անհրաժեշտությունը: Ի պատասխան ադրբեջանցի պատվիրակի՝ տեղահանվածների մասին հարցի, Գերմանիայի Արտաքին գործերի նախարարության Եվրոպայի հարցերի պետնախարար Միխայել Ռոթն ընդգծեց.
Միխայել Ռոթ, Եվրոպայի Խորհրդի նախարարների կոմիտեի հատուկ ներկայացուցիչ, Գերմանիա - Նախևառաջ, Ադրբեջանը պարտավոր է վերադարձնել բոլոր հայ ռազմագերիներին:
Եվրոպայի խորհրդի գործընկերներին երկու հարց ուղղեց հայ պատվիրակ Վլադիմիր Վարդանյանը. նախ՝ պատրաստվո՞ւմ են արդյոք նույնքան անհադուժող լինել այն երկրների նկատամբ, որոնք չեն կատարում Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի միջանկյալ վճիռները:
Վլադիմիր Վարդանյան, ԵԽԽՎ-ում ՀՀ պատվիրակության անդամ - Դուք հրաշալի իրազեկված եք հայ ռազմագերիների իրավիճակի մասին, և Եվրոպական դատարանը Ձեզ արդեն տեղեկացրել է որոշ միջանկյալ միջոցների կիրառման փաստի մասին, և որ Ադրբեջանը չի գործակցում Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի հետ: Ձեր մյուս նախագահության ժամանակ Դուք նույն զրո հանդուրժողականությունը կցուցաբերե՞ք, երբ կիրառվող միջանկյալ միջոցները չհարգվեն: Եվ ի՞նչ կասեք հայերի նկատմամբ ատելության խոսքի վերաբերյալ Ձեր նախագահության շրջանում: Ադրբեջանում հայերի հանդեպ ատելությունը բարձրագույն մակարդակում է, նաև կա այսպես կոչված «պուրակը»:
Հայ պատվիրակ Նաիրա Զոհրաբյանը կարծում է, որ հակառուսականությունը դարձնելով Եվրոպայի Խորհրդի գերակայություն՝ այդ կառույցը ոտնահարում է իր հիմնարար արժեքները և իր սկզբունքը՝ մարդու իրավունք և զրո քաղաքականություն, շեշտում՝ դա ազնիվ չէ:
Նաիրա Զոհրաբյան, ԵԽԽՎ-ում ՀՀ պատվիրակության անդամ - Աշխարհը խեղդվում է կորոնավիրուսի ճիրաններում, օրական հարյուր հազարավոր երեխաներ և կանայք Եվրոպայում դառնում են ընտանեկան բռնության զոհ, հենց այս պահին հարյուրավոր հայ ռազմագերիներ գտնվում են Ադրբեջանի բանտերում, սակայն մեր կառույցի համար Եվրոպայի թիվ մեկ օրակարգը շարունակում է մնալ Նավալնին: Ես ձեզանից շատերին մի պարզ հարց ունեմ՝ դուք գիտե՞ք, թե հենց այս պահին քանի հայ մայր է փնտրում իր անհետ կորած որդուն։ Ադրբեջանը հրաժարվում է Մարդու իրավունքների Եվրոպական դատարանին տրամադրել հայ ռազմագերիների վերաբերյալ հստակ տեղեկություն։ Ես կողմ եմ մարդու իրավունքներին, բայց դեմ՝ երկակի ստանդարտներին:
Քննարկումների վերջին օրն օրակարգում նաև Թուրքիայի՝ Ստամբուլյան կոնվենցիայից դուրս գալու հարցն էր:
