ԱՄՆ պետքարտուղարության խոսնակ Մեթյու Միլլերը ճեպազրույցի ժամանակ իր մտահոգությունն է հայտնել ԼՂ-ում ստեղծված իրավիճակի կապակցությամբ։ Նա նշել է, որ ԱՄՆ-ն կարևորում է հրադադարի պահպանումը, Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի հումանիտար կարիքների բավարարումը և Ադրբեջանի ու Հայաստանի միջև կայուն խաղաղության համաձայնագրի կնքումը.
«Լեռնային Ղարաբաղի էթնիկ հայ բնակչությունը պետք է կարողանա ապրել իր տներում խաղաղ և արժանապատիվ պայմաններում, պետք է հարգվեն նրանց իրավունքները և անվտանգությունը եթե նրանք որոշեն ապրել այնտեղ: Նրանց համար, ովքեր ցանկանում են հեռանալ կամ վերադառնալ, պետք է ապահով անցում ապահովվի, որը վերահսկվելու է չեզոք, անկախ երրորդ կողմի կողմից: Իսկ Ադրբեջանը պատասխանատվություն է կրում խաղաղ բնակիչներին պաշտպանելու և բոլորի նկատմամբ մարդկային վերաբերմունք ապահովելու համար, ներառյալ նրանց, ում կասկածում է ռազմական գործողություններին մասնակցություն ունենալու մեջ»:
Լրագրողի հարցին` արդյո՞ք ԱՄՆ-ն աջակցում է միջազգային մոնիտորինգ իրականացնելու Հայաստանի կոչին, նա պատասխանել է.
«Մենք կարծում ենք, որ անհրաժեշտ է միջազգային առաքելություն՝ Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդին և միջազգային հանրությանը տրամադրելու թափանցիկություն, հավաստիություն և վստահություն, ըստ որի նրանց իրավունքները և անվտանգությունը կպաշտպանվեն՝ համաձայն Ադրբեջանի կողմից արված հրապարակային հայտարարությունների»։
Նա հավելել է, որ նման նախաձեռնությունը «ակտիվորեն քննարկվել է».
«Մենք որոշ ժամանակ կոչ ենք արել նման առաքելության ստեղծման վերաբերյալ, և աշխատում ենք մեր դաշնակիցների և գործընկերների հետ՝ այն ապահովելու համար»:
Նրա պնդմամբ՝ Ռուսաստանը ցույց է տվել, որ անվտանգային գործընկեր չէ, որի վրա կարելի է հույս դնել: Իր խոսքում Մեթյու Միլլերը կարևորել է, որ Հայաստանն ու Ադրբեջանը հասնեն կայուն խաղաղության համաձայնագրին` նշելով, որ, ըստ Վաշինգտոնի, համաձայնությունը հնարավոր է իրականություն դարձնել, եթե երկու կողմերն էլ պատրաստ լինեն գնալ բարդ փոխզիջումների:
«Ակնհայտ է, որ մենք դրան ականատես չէինք վերջին մի քանի ամիսների ընթացքում: Նկատենք, որ նախագահ Ալիևն ու վարչապետ Փաշինյանը հայտարարել են, որ հաջորդ շաբաթ հանդիպելու են։ Մենք կարծում ենք, որ կարևոր է, որ նրանք հանդիպեն և ի վերջո հարթեն երկու երկրների միջև եղած տարաձայնությունները»։
Նա վերահաստատել է Միացյալ Նահանգների ու անձամբ պետքարտուղար Էնթոնի Բլինքենի շարունակական հանձնառությունը և ակտիվ ներգրավվածությունը Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև խաղաղ գործընթացին՝ նկատելով, որ պետքարտուղարը կապի մեջ է Հայաստանի ու Ադրբեջանի առաջնորդների հետ:
Անդրադառնալով Սամանտա Փաուերի և Յուրի Քիմի` Հայաստան կատարած այցելությանը, նա նշել է.
«Նրանք այնտեղ են` վերահաստատելու ԱՄՆ աջակցությունը Հայաստանի ինքնիշխանությանը, անկախությանը, տարածքային ամբողջականությանը, ժողովրդավարությանը և, իհարկե, օգնելու լուծել հումանիտար կարիքները, որոնք առաջ են եկել Լեռնային Ղարաբաղում վերջերս տեղի ունեցած բռնությունների հետևանքով»։
Անդրադառնալով Թուրքիայի նախագահ Ռ.Թ. Էրդողանի՝ Նախիջևան կատարած այցելությանը, Թուրքիայի ու Ադրբեջանի միջև Հայաստանի տարածքով ցամաքային ճանապարհ ունենալու հեռանկարներին ու այս հարցում ԱՄՆ-ի դիրքորոշմանը, նա նշել է.
«Մենք համագործակցել ենք Թուրքիայի կառավարության հետ այս հարցով: Դա այն հարցերից մեկն էր, որը պետքարտուղար Բլինքենը քննարկել է իր թուրք գործընկերոջ հետ, երբ նրանք հանդիպել էին Նյու Յորքում։ Մենք շարունակում ենք հուսալ, որ մեր բոլոր դաշնակիցներն ու գործընկերները կարող են կառուցողական դեր խաղալ տևական համաձայնության հասնելու գործում, և դա, իհարկե, կներառի Թուրքիային»։
Անդրադարնալով, ԱՄՆ-ի Հայ դատի հանձնախմբի գործադիր տնօրեն Արամ Համբարյանի` սոցիալական ցանցում Հայաստանի վարչապետի վերաբերյալ քննադատության մասին հարցին, և որ վերջինս սոցիալական ցանցերի միջոցով ջանքեր է գործադրում իշխանությունը տապալելու համար և նույնիսկ խնդրում այդ նպատակով զինված ուժ կիրառել, Մ. Միլլերը պատասխանել է, որ ծանոթ չէ այդ գրառումներին.
«Բայց, ընդհանուր առմամբ, իհարկե, մենք միշտ դատապարտում ենք պետական պաշտոնյաների հասցեին սպառնալիքները կամ օրինական ընտրված իշխանություններին տապալելու ցանկացած փորձ»։
