Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագրի վավերացման գործընթացն ամբողջությամբ ավարտվել է: Մարտի 1-ից Հայաստանի ու Եվրոպական միության միջև համաձայնագիրն ամբողջությամբ ուժի մեջ է մտնում:
Վարոս Սիմոնյան (ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարի տեղակալ) - Տնտեսական առումով համաձայնագիրը տալիս է հետևյալը ամբողջ աշխարհին և գործընկերներին, որ Հայաստանը ավելի կանխատեսելի տնտեսական միջավայր է ունենում՝ հանդիսանալով որպես այդպիսին Եվրոպական միության գործընկեր երկիր:
Համաձայնագիրը Հայաստան-Եվրամիություն հարաբերությունների կարգավորման հիմնական իրավական հիմքն է: Փորձագետի խոսքով՝ վավերացման գործընթացի ավարտով հարաբերությունները գործընկերային նոր մակարդակ են տեղափոխվում:
Իզաբել Շատոյան («Օրբելի» վերլուծական կենտրոնի փորձագետ) - Համաձայնագրի 80 տոկոսը 2018 թվականի հունիսից արդեն իսկ իրականացվում էր, գտնվում էր կիրարկման փուլում: 2019 թ. հունիսին համաձայնեցվել էր դրա վերաբերյալ ճանապարհային քարտեզը, և արդեն իսկ իրականացվում են միջոցառումներ, որոնք ուղղված են համաձայնագրի դրույթների կյանքի կոչմանը:
Առևտրաշրջանառության առումով համաձայնագիրը չի ներառում ազատ առևտրի էլեմենտներ, մաքսատուրքերի զրոյացում: Հայաստանը ԵԱՏՄ անդամ երկիր է և չի կարող կնքել երկկողմանի ազատ առևտրի համաձայնագրեր: Էկոնոմիկայի նախարարի տեղակալի խոսքով՝ Եվրամիության հետ համաձայնագիրն էլ թույլ է տալիս իրականացնել ոլորտային մի շարք բարեփոխումներ:
Վարոս Սիմոնյան - Համաձայնագիրը ներառում է համագործակցության գրեթե բոլոր ոլորտները, որոնք կարող են լինել, օրինակ՝ այն համաձայնագրերում, որոնց մաս են կազմում ոչ Հայաստանում, բայց մեր հարևան գործընկեր երկրները, օրինակ՝ Վրաստանի Հանրապետությունը ունի Խոր և համապարփակ ազատ առևտրի համաձայնագիր և ասոցացման համաձայնագիր Եվրոպական միության հետ:
Համաձայնագրով ծրագրերի 80 տոկոսի առումով ճանապարհային քարտեզն արդեն համաձայնեցվել ու կյանքի է կոչվում: Իզաբել Շատոյանն ընդգծում է՝ դրանք ենթադրում են տարեկան միջոցառումներ: Օրինակ՝ 2019-ին իրականացվել է նման 7 միջոցառում:
Իզաբել Շատոյան - Ճանապարհային քարտեզից, օրինակ՝ վերջերս ուժի մեջ մտավ վարորդական վկայականի քննության հետ կապված նոր կարգը: Դա ճանապարհային քարտեզից ենթադրվող բարեփոխումներից է: Ընթացքի մեջ է հակակոռուպցիոն կոմիտեի ստեղծումը: Դրա ուղղությամբ արդեն իսկ լուրջ աշխատանքներ կատարվում են, Ընտրական օրենսգրքի ուղղությամբ բարեփոխումների իրականացումը:
Հայկական կողմը աշխատանքներ տարել է ճանապարհային քարտեզի մնացյալ 20 տոկոսի նախագծման ուղղությամբ. այն արդեն կազմվել և ներկայացվել է եվրոպական կողմին, ու շուտով կունենանք նաև դրա վերաբերյալ գործակցության հստակ ծրագիրը: Հայաստանը նաև 10 տարուց ավելի Եվրոպական միության GSP+ համակարգի շահառու է: Փոխնախարարը շեշտում է՝ դա արտոնյալ առևտրային ռեժիմ է, որը տրամադրվում է այն երկրներին, որոնք բավարարում են համակարգին ներկայացվող պահանջները: Համակարգում ընդգրկված լինելը նշանակում է, որ երկիրը պետք է լինի միջինից ցածր եկամուտ ունեցող երկիր:
Վարոս Սիմոնյան - ՀՀ-ն երեք տարի անընդմեջ՝ մինչև 2020 թվականը, Համաշխարհային բանկի կողմից ատլաս մեթոդով հաշվարկվել է որպես միջինից բարձր եկամուտ ունցող երկիր և, համաձայն GSP գործող ընթացակարգի, եթե երեք տարի երկիրը անընդմեջ միջինից բարձր եկամուտ ունեցող երկիր է հանդիսանում GSP համակարգում, իր գործունեությունը դադարեցվում է:
2021 թվականը Հայաստանի համար անցումային տարի է, և շարունակելու ենք մինչև 2022-ի հունվարի 1-ն օգտվել GSP+ համակարգի արտոնությունից:
Վարոս Սիմոնյան - ԵՄ-ն նախատեսում է 2023 թվականին իրականացնել համակարգերի վերանայում, և արդյունքում ինչպիսի նախապայմաններ կլինեն, որ ՀՀ-ն կարող է հանդիսանալ շահառու երկիր:
Փոխնախարարն ընդգծում է. այն, որ Հայաստանը համարվում է միջինից բարձր եկամուտ ունեցող երկիր, խոսում է իրական բարեփոխումների մասին: Հաջողված են համարում բոլոր այն նախաձեռնությունները, որոնք արդեն իսկ ճանապարհային քարտեզի դրույթների համաձայն սկսել են իրականացվել:
